اطلاعات تخصصی
موارد مصرف
موارد مصرف تایید شده ایبوپروفن و متوکاربامول
این ترکیب دارویی از دو جزء با مکانیسمهای متفاوت تشکیل شده است: ایبوپروفن به عنوان یک داروی ضد التهاب غیرکورتونی و متوکاربامول به عنوان یک شلکننده عضلانی با اثر مرکزی.
تسکین دردهای حاد عضلانی و اسکلتی
- اصلیترین مورد مصرف تایید شده این ترکیب، مدیریت دردهای حاد ناشی از اسپاسمهای عضلانی است. ایبوپروفن با مهار آنزیمهای مسئول تولید مواد پیشالتهابی، درد و تورم را در موضع کاهش میدهد، در حالی که متوکاربامول با تضعیف سیستم عصبی مرکزی، منجر به شل شدن عضلات منقبض شده میشود. این ترکیب به طور ویژه در درمان آسیبهای ورزشی، رگبهرگ شدن و کشیدگیهای عضلانی که با التهاب همراه هستند، بسیار موثر است.
مدیریت کمردرد حاد و گرفتگیهای ستون فقرات
- پزشکان از این ترکیب برای درمان دردهای ناحیه کمر و گردن که به دلیل وضعیت بدنی نامناسب یا فشارهای ناگهانی ایجاد شدهاند، استفاده میکنند. استفاده همزمان از این دو دارو به جای تکدرمانی، اجازه میدهد تا با دوزهای کمتر، اثر بخشی بیشتری در کاهش قفلشدگی عضلات مجاور ستون فقرات حاصل شود. این امر به ویژه در بازگرداندن دامنه حرکتی بیمار در روزهای اولیه آسیب بسیار کاربردی است.
موارد مصرف خارج برچسب ایبوپروفن و متوکاربامولموارد مصرف خارج برچسب شامل کاربردهایی است که اگرچه در برچسب رسمی دارو قید نشده، اما شواهد بالینی و تجربه پزشکان در منابع بینالمللی از آنها حمایت میکنند.
مدیریت دردهای پس از اعمال جراحی ارتوپدی
- در برخی پروتکلهای مدیریت درد چندوجهی، از ترکیب ضد التهاب و شلکننده عضلانی برای کاهش نیاز به داروهای مخدر پس از جراحیهای مفصلی یا استخوانی استفاده میشود. متوکاربامول با کاهش انقباضات واکنشی عضلات اطراف محل جراحی و ایبوپروفن با کنترل التهاب ناشی از تروما، به بهبود سریعتر بیمار کمک میکنند.
درمان سردردهای تنشی شدید
- در مواردی که سردردهای تنشی با انقباض شدید عضلات ناحیه گردن و پشت سر همراه است، پزشکان ممکن است این ترکیب را تجویز کنند. شل شدن عضلات ذوزنقهای و کاهش التهاب عصبهای محیطی میتواند فرکانس و شدت این نوع سردردها را در فاز حاد کاهش دهد.
مدیریت علامتی دردهای ناشی از دیسک کمر
- اگرچه این دارو درمان قطعی فتق دیسک نیست، اما برای کنترل اسپاسمهای حفاظتی عضلات که در واکنش به فشار دیسک بر عصب ایجاد میشوند، به صورت خارج برچسب به کار میرود. این کار باعث کاهش فشار مکانیکی ثانویه بر ریشههای عصبی و بهبود موقت کیفیت زندگی بیمار میشود.
کاهش دردهای قاعدگی همراه با انقباضات شکمی
- در برخی موارد که دردهای قاعدگی با انقباضات شدید عضلات جدار شکم و لگن همراه است، اثر شلکنندگی متوکاربامول در کنار اثر ضد درد ایبوپروفن میتواند برای برخی بیماران تسکین بیشتری نسبت به مسکنهای معمولی فراهم کند.
نکات کلیدی و هشدارهای بالینی برای پزشکان - اثرات آرامبخشی: متوکاربامول میتواند باعث خوابآلودگی و گیجی شود. پزشک باید به بیمار هشدار دهد که از رانندگی یا کار با ابزار خطرناک خودداری کند، بهویژه اگر بیمار مسن باشد یا داروهای دیگری برای اعصاب مصرف کند.
- عوارض گوارشی و کلیوی: ایبوپروفن میتواند باعث تحریک معده یا آسیب کلیوی شود. در بیماران با سابقه زخم معده، نارسایی کلیه یا افرادی که داروهای فشار خون مصرف میکنند، باید با احتیاط فراوان تجویز شود.
- محدودیت زمانی: این ترکیب معمولاً برای استفاده کوتاهمدت (کمتر از دو هفته) توصیه میشود. مصرف طولانیمدت متوکاربامول ممکن است منجر به وابستگی یا کاهش اثربخشی شود و ایبوپروفن نیز خطر خونریزی گوارشی را افزایش میدهد.
مکانیسم اثر
این ترکیب از طریق دو مسیر کاملاً مجزا (یکی در محل التهاب و دیگری در سیستم عصبی) عمل میکند تا درد و گرفتگی عضلانی را مهار کند.
مکانیسم اثر ایبوپروفن
- ایبوپروفن یک داروی ضد التهاب غیرکورتونی است که با مهار غیرانتخابی آنزیمهای سیکلواکسیژناز ۱ و ۲ عمل میکند. این مهار منجر به کاهش سنتز پروستاگلاندینها میشود. پروستاگلاندینها واسطههای شیمیایی هستند که در پاسخ به آسیب بافتی تولید شده و باعث ایجاد درد، تب و التهاب میشوند. با کاهش سطح این مواد در موضع آسیب، آستانه تحریک پایانههای عصبی بالا رفته و حساسیت به درد کاهش مییابد.
مکانیسم اثر متوکاربامول
- مکانیسم اثر دقیق متوکاربامول به طور کامل شناخته نشده است، اما برخلاف تصور عامه، این دارو مستقیماً بر روی فیبرهای عضلانی یا محل اتصال عصب و عضله اثر نمیگذارد. اثر شلکنندگی آن ناشی از تضعیف عمومی سیستم عصبی مرکزی است. متوکاربامول احتمالاً با مهار مسیرهای عصبی در طناب نخاعی و بخشهای تحتانی مغز، باعث کاهش انتقال پیامهای مربوط به اسپاسم عضلانی میشود. اثرات آرامبخشی این دارو نیز در کاهش درک بیمار از درد نقش مهمی دارد.
فارماکوکینتیک
جذب و فراهمی زیستی
- هر دو دارو پس از مصرف خوراکی به سرعت و به میزان بالایی از دستگاه گوارش جذب میشوند. غلظت حداکثری ایبوپروفن در خون معمولاً ۱ تا ۲ ساعت پس از مصرف حاصل میشود. متوکاربامول نیز با سرعت مشابهی جذب شده و اثرات درمانی آن در کمتر از ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پس از مصرف آغاز میگردد. حضور غذا در معده ممکن است سرعت جذب ایبوپروفن را کمی کاهش دهد اما بر میزان کلی جذب تأثیر چشمگیری ندارد.
توزیع در بافتها
- ایبوپروفن به شدت (بیش از ۹۹ درصد) به پروتئینهای پلاسما، به ویژه آلبومین متصل میشود و حجم توزیع کمی دارد. در مقابل، متوکاربامول توزیع گستردهتری در بافتهای مختلف بدن دارد و میتواند از سد خونی-مغزی و همچنین از جفت عبور کند.
متابولیسم و دگردیسی زیستی
متابولیسم اصلی هر دو دارو در کبد انجام میشود:
- ایبوپروفن: از طریق فرآیندهای اکسیداسیون و مزدوج شدن با گلوکورونیک اسید به متابولیتهای غیرفعال تبدیل میشود.
- متوکاربامول: تحت واکنشهای دِآلکیلاسیون و هیدروکسیلاسیون قرار گرفته و بخش عمده آن به صورت مزدوج شده در میآید.
دفع و نیمهعمر
دفع اصلی این ترکیب از طریق کلیهها صورت میگیرد:
- ایبوپروفن: نیمهعمر کوتاهی در حدود ۲ ساعت دارد و کل دارو در عرض ۲۴ ساعت به صورت متابولیت از طریق ادرار دفع میشود.
- متوکاربامول: نیمهعمر آن بین ۱ تا ۲ ساعت است. بخش عمده دارو به صورت متابولیتهای محلول در آب از طریق ادرار و مقدار ناچیزی از طریق مدفوع دفع میگردد.
نکات کاربردی ویژه پزشک - سرعت شروع اثر: به دلیل جذب سریع هر دو جزء، این ترکیب برای مدیریت دردهای حاد که نیاز به تسکین فوری دارند بسیار مناسب است.
- پایش عملکرد کلیه و کبد: با توجه به دفع کلیوی ایبوپروفن و متابولیسم کبدی هر دو دارو، در بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیه یا اختلالات کبدی، تجمع دارو و خطر سمیت افزایش مییابد.
- دفع ادراری: پزشک باید به بیمار اطلاع دهد که متابولیتهای متوکاربامول ممکن است در برخی بیماران باعث تغییر رنگ ادرار (به قهوهای، سیاه یا سبز تیره) شوند که یک پدیده بیخطر است.
منع مصرف
موارد منع مصرف در بیماریها
ترکیب ایبوپروفن و متوکاربامول به دلیل اثرات سیستمیک بر دستگاه گوارش، کلیهها و سیستم عصبی، در شرایط بالینی زیر منع مصرف جدی دارد:
بیماریهای فعال و زخمهای گوارشی
- به دلیل وجود ایبوپروفن، مصرف این ترکیب در بیمارانی که دارای زخم فعال معده یا اثنیعشر هستند، یا سابقه خونریزی و سوراخ شدگی گوارشی ناشی از داروهای ضد التهاب غیرکورتونی دارند، مطلقاً ممنوع است. این دارو میتواند لایه محافظ مخاط معده را تخریب کرده و منجر به خونریزیهای شدید شود.
نارسایی شدید کلیوی و کبدی
- در بیماران مبتلا به نارسایی پیشرفته کلیه، ایبوپروفن با کاهش جریان خون کلیوی میتواند باعث وخامت سریع عملکرد کلیه شود. همچنین متوکاربامول به دلیل متابولیسم کبدی، در بیماران با نارسایی شدید کبد ممکن است منجر به تجمع دارو و سمیت سیستم عصبی گردد.
بیماریهای قلبی و عروقی
- مصرف ایبوپروفن در بیمارانی که به تازگی جراحی بایپاس قلب انجام دادهاند ممنوع است. همچنین در افراد مبتلا به نارسایی قلبی شدید یا فشار خون کنترلنشده، به دلیل خطر احتباس مایعات و بدتر شدن وضعیت قلبی، باید از تجویز این ترکیب خودداری شود.
میاستنی گراویس
- به دلیل اثرات شلکنندگی عضلانی متوکاربامول که ناشی از تضعیف سیستم عصبی مرکزی است، مصرف این دارو در بیماران مبتلا به میاستنی گراویس میتواند ضعف عضلانی را به شدت تشدید کرده و منجر به بحرانهای تنفسی شود.
سابقه آسم و حساسیت دارویی
- در بیمارانی که سابقه بروز آسم، کهیر یا واکنشهای حساسیتی شدید پس از مصرف آسپرین یا سایر داروهای ضد التهاب را دارند، مصرف این ترکیب به دلیل احتمال بروز شوک حساسیت ممنوع است.
موارد منع مصرف در بارداری و شیردهیمدیریت درد در این دوران حساس نیازمند دقت در انتخاب دارو برای حفظ سلامت مادر و جنین است.
دوران بارداری
- مصرف ایبوپروفن در سه ماهه سوم بارداری مطلقاً منع مصرف دارد. این دارو میتواند باعث بسته شدن زودرس مجرای شریانی در قلب جنین، تاخیر در شروع زایمان و افزایش خطر خونریزی در مادر و نوزاد شود. در دو ماهه اول بارداری نیز مصرف آن تنها در صورت ضرورت مطلق و با نظر پزشک جایز است. در مورد متوکاربامول، به دلیل احتمال عبور از جفت و نبود مطالعات کافی انسانی، استفاده از آن در کل دوران بارداری توصیه نمیشود مگر اینکه سود آن به وضوح بر خطرات جنینی برتری داشته باشد.
دوران شیردهی
- ایبوپروفن به مقدار بسیار ناچیزی در شیر مادر ترشح میشود و معمولاً در دوزهای معمول برای شیرخوار ایمن تلقی میشود. اما در مورد متوکاربامول، مشخص نیست که چه مقداری از دارو در شیر ترشح میشود. به دلیل اثرات آرامبخشی متوکاربامول بر سیستم عصبی، توصیه میشود در دوران شیردهی از مصرف این ترکیب خودداری شود یا در صورت مصرف، نوزاد از نظر خوابآلودگی بیش از حد و تضعیف تنفسی به دقت پایش شود.
موارد منع مصرف در کودکاناستفاده از این ترکیب در جمعیت اطفال محدودیتهای سنی خاصی دارد.
محدودیت سنی متوکاربامول
- ایمنی و اثربخشی متوکاربامول در کودکان زیر دوازده سال به طور کامل اثبات نشده است. بنابراین، تجویز این ترکیب دارویی در کودکان زیر دوازده سال توصیه نمیشود.
خطرات مرتبط با ایبوپروفن
- اگرچه ایبوپروفن به تنهایی در کودکان استفاده میشود، اما در کودکان زیر شش ماه مصرف آن ممنوع است. همچنین در کودکانی که دچار کمآبی بدن هستند (مانند موارد اسهال و استفراغ شدید)، مصرف این ترکیب به دلیل خطر بالای نارسایی حاد کلیه ممنوعیت دارد.
نکات کاربردی ویژه پزشک - تداخل با الکل: متوکاربامول اثرات الکل را به شدت تقویت میکند. پزشک باید به بیمار هشدار دهد که از مصرف همزمان الکل خودداری کند تا دچار تضعیف شدید سیستم عصبی نشود.
- پایش سالمندان: در بیماران مسن، خطر عوارض گوارشی و کلیوی ایبوپروفن و خطر گیجی و زمین خوردن ناشی از متوکاربامول بسیار بالا است. در این افراد دوزبندی باید با احتیاط کامل انجام شود.
- هشدار رانندگی: به دلیل اثرات آرامبخشی متوکاربامول، بیمار باید تا زمان اطمینان از عدم بروز سرگیجه، از رانندگی و کار با ماشینآلات سنگین اجتناب کند.
عوارض جانبی
عوارض جانبی شایع مربوط به سیستم عصبی مرکزی
به دلیل اثرات شلکنندگی عضلانی متوکاربامول بر سیستم عصبی، عوارض مرتبط با سطح هوشیاری بسیار شایع هستند.
خوابآلودگی و گیجی
- این عارضه شایعترین اثر جانبی گزارش شده است که در حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد بیماران مشاهده میشود. این میزان در افراد مسن یا در صورت مصرف همزمان با سایر داروهای آرامبخش میتواند تا ۲۵ درصد افزایش یابد.
سرگیجه و عدم تعادل
- احساس سبکی سر یا بیثباتی در حدود ۳ تا ۸ درصد بیماران رخ میدهد. این عارضه یکی از عوامل اصلی خطر سقوط در بیماران ناتوان است.
سردرد
- سردردهای گذرا در حدود ۱ تا ۵ درصد از مصرفکنندگان گزارش شده است که معمولاً با ادامه درمان بهبود مییابد.
عوارض جانبی مربوط به دستگاه گوارش - این عوارض عمدتاً ناشی از جزء ضد التهابی دارو یعنی ایبوپروفن هستند و پایش آنها برای جلوگیری از آسیبهای جدی ضروری است.
سوء هاضمه و درد شکم
- ناراحتیهای گوارشی فوقانی، سوزش سردل و درد اپیگاستر در حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد بیماران دیده میشود. مصرف دارو همراه با غذا میتواند این آمار را به شکل محسوسی کاهش دهد.
تهوع و استفراغ
- این عوارض در حدود ۳ تا ۹ درصد بیماران گزارش شده است. در صورت تداوم، باید احتمال بروز زخمهای گوارشی توسط پزشک بررسی شود.
خونریزیهای گوارشی پنهان
- خونریزیهای بدون علامت یا زخمهای گوارشی در درمانهای کوتاهمدت در کمتر از ۱ درصد موارد رخ میدهد، اما در مصرف طولانیمدت (بیش از دو هفته) یا در بیماران پرخطر، این آمار میتواند به ۱ تا ۴ درصد برسد.
عوارض جانبی مربوط به سایر ارگانهاعوارض پوستی و حساسیتی
- بروز بثورات جلدی، خارش یا کهیر در حدود ۱ تا ۳ درصد بیماران مشاهده میشود. واکنشهای شدید پوستی بسیار نادر بوده و در کمتر از ۰.۱ درصد موارد گزارش شده است.
اختلالات بینایی
- تاری دید یا دوبینی ناشی از اثرات متوکاربامول در کمتر از ۲ درصد بیماران رخ میدهد.
تغییر رنگ ادرار
- تغییر رنگ ادرار به قهوهای، سیاه یا سبز تیره در برخی بیماران دیده شده است. اگرچه درصد دقیق آن در مطالعات ذکر نشده، اما به عنوان یک عارضه جانبی بیخطر و گذرا شناخته میشود.
نکات کاربردی برای مدیریت بالینی توسط پزشک - پایش در گروههای حساس: در بیماران بالای ۶۵ سال، به دلیل کاهش کارایی کلیوی و افزایش حساسیت مغزی، احتمال بروز گیجی و عوارض گوارشی تا دو برابر بیشتر از افراد جوان است.
- ارتباط با دوز: بسیاری از عوارض عصبی نظیر خوابآلودگی به شدت وابسته به دوز هستند. تنظیم دوز بر اساس شدت درد و پاسخ بیمار میتواند عوارض را به حداقل برساند.
- توصیههای ایمنی: با توجه به آمار بالای خوابآلودگی (۱۰ تا ۱۵ درصد)، پزشک باید حتماً بیمار را از خطرات رانندگی و کار با ماشینآلات مطلع سازد.
تداخلات دارویی
مشخصات کلی تداخلات:
سوبسترای CYP2C19 (مینور)، CYP2C9 (مینور)، مهارکننده OAT1 ، مهارکننده OAT3 ، نفروپاتی ناشی از داروهای مسکن ، تشدید اثرات ضد پلاکت ، افزایش فراهمی زیستی با هیدروکسی پروپیل بتادکس ، کاهش پرفیوژن یا عملکرد کلیوی ، افزایش خطر خونریزی یا آسیب به مخاط دستگاه گوارش ، تشدید هایپرکالمی ، تشدید اثرات افزاینده فشارخون ، تشدید هیپوناترمی، کاهش آستانه تشنج، تشدید اثرات تضعیفکننده CNS
منع مصرف همزمان(کنترا اندیکه):
آبروسیتینیب، آسهمتاسین، آمینولوولینیک اسید (سیستمیک)، دکس ایبوپروفن، دکس کتوپروفن، فلوکتافنین، کتورولاک (سیستمیک و نازال)، ماسیمورلین، میفامورتید، مورنیفلومات، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (اختصاصی COX2)، اوماستاکسین، پلوبیپروفن، فنیل بوتازون، تالنیفلومات، تنوکسیکام، اوروکیناز، آزلاستین (نازال)، برومپریدول، فلوناریزین، کراتوم، اولوپاتادین(نازال)، اورفنادرین، اوکسوممازین، پارالدهید، تالیدومید
تداخلات ماژور:
آبسیکسیمب، آسکلوفناک، آسمتاسین، آسنوکومارول، استیل سالیسیلیکوم اسیدوم، آمیلوراید، آمینپتین، آمیتریپتیلین، آموگزاپین، آمتولمتین، آناگرلاید، آپیکسابان، آردپارین، آرگاتروبان، آسپرین، آلفنتانیل، آلپرازولام، باربیتوراتها، بنزهیدروکدون، برومازپام، بوپرنورفین، بوتورفانول، کلسیم اکسیبات، کانابیدول، بالسالازاید، بمیپارین، بندروفلومتیازید، بنزتیازید، بتامتازون، بتریکسابان، بیسموت، بیوالیرودین، برومفناک، بودزوناید، بوفگزاماک، بومتاناید، کانگرلور، سلکوکسیب، سرتوپارین، کلروتیازید، کلرتالیدون، کولین منیزیم تریسالیسیلات، کولینسالیسیلات، سیلوستازول، سیتالوپرام، ستریزین، کلورال هیدرات، کلردیازپوکساید، کلوبازام، کلونازپام، کلورازپات، کدئین، دانترولن، داریدورکسانت، کلومیپرامین، کلونیکسین، کلوپامید، کلوپیدوگرل، کوپر سالیسیلات، کورتیزون، سیکلوپنتیازید، سیکلوسپورین، دابیگاتران، دالتپارین، داناپاروئید، دفلازاکورت، دسیپرامین، دزیرودین، دزموپرسین، دسونلافاکسین، دگزامتازون، دکسیپروفن، دکسکتوپروفن، دیازوکساید، دیبنزپین، دیکلوفناک، دیفلونیسال، دیگوکسین، دیپیریدامول، دیپایرون، دوتیپین، دوکسپین، دروکسیکام، دولوکستین، دکسمدتومیدین، دیازپام، دوکسیلامین، اسکتامین، استازولام، اتکلروینول، ادوکسابان، انوکساپارین، اپلرنون، اپوپروستنول، اپتیفیباتید، اسسیتالوپرام، اتاکرینات سدیم، اتاکرینیک اسید، اتودولاک، اتوفنامات، اتوریکوکسیب، فلبیناک، فنوپروفن، فپرادینول، فپرازون، FEVERFEW، فلوکتافنین، فلوفنامیکاسید، فلوکورتولون، فلوکستین، فلوربیپروفن، فلووکسامین، فونداپارینوکس، فوروزماید، فنتانیل، فلیبانسرین، فلونیترازپام، فلورازپام، گاباپنتین، جینکو، گاسیپول، هپارین(انواع)، هیدروکلروتیازید، هیدروکورتیزون(انواع)، هیدروفلومتیازید، ایلوپروست، ایمیپرامین، اینداپامید، ایندومتاسین، اینوترسن، کتوپروفن، لپیرودین، لوومیلناسیپران، لیتیم(انواع)، لوفپرامین، لورنوکسیکام، لوگزوپروفن، لوماکافتور، لومیراکوکسیب، منیزیم سالیسیلات، MEADOWSWEET، مکلوفنامات، مفنامیکاسید، ملیتراسن، ملوکسیکام، مزالامین، متوترکسات، متیکلوتیازید، متیلپردنیزولون(انواع)، متولازون، میلناسیپران، مورنیفلومات، نابومتون، نادروپارین، ناپروکسن، نفازودون، نپافناک، نیفلومیکاسید، نیمهسولاید، نورتریپتیلین، السالازین، اوپیپرامول، اوگزاپروزین، اکسیفنبوتازون، پارامتازون، پارکوکسیب، پارناپارین، پاروکستین، پمترکسد، پنتوزان پلیسولفات سدیم، پنتوکسیفیلین، فنیندیون، فنپروکومون، فنیلسالیسیلات، فنیلبوتازون، پیروکسیکام، پلی تیازید، پتاسیم سیترات، پراسوگرل، پردنیزولون(انواع)، پردنیزون، پروگلومتاسین، پروپیفنازون، پروکوازون، پروتئین سی، پروتریپتیلین، ربوکستین، رویپارین، ریواروکسابان، سالیسیلاماید، سالیسیلیکاسید، سالسالات، سرترالین، سیبوترامین، سدیم سالیسیلات، اسپیرینولاکتون، سولفاسالازین، سولفاسالیسیلیکاسید، سولینداک، تاکرولیموس، تنوفوویر، تنوکسیکام، تیانپتین، تیاپروفنیک اسید، تیکاگرلور، تیکلوپیدین، تینزاپارین، تیروفیبان، تولفنامیک اسید، تولمتین، تورسماید، ترازودون، ترپروستینیل، تریامترن، تریکلرمتیازید، تریمیپرامین، ترولامین سالیسیلات، والدکوکسیب، ونلافاکسین، ویلازودون، ووراپاکسار، ورتیوکستین، وارفارین، زیپامید، هالازپام، هیدروکدون، هیدرومورفون، کتامین، کتازولام، لمبورکسانت، لووستریزین، لوورفانول، لوفکسیدین، لورازپام، لورمتازپام، لوگزاپین، منیزیم اکسیبات، مدازپام، مپریدین، مفنسین، مپروبامات، متاکسالون، متادون، متوهگزیتال، متوکلوپرامید، میدازولام، مورفین، نالبوفین، نیترازپام، اگزازپام، اکسیکدون، اکسیمورفون، پنتازوسین، پریسیازین، پتیدین، پتاسیم اکسیبات، پرازپام، پرگابالین، پریمیدون، کوازپام، رامیفنتانیل، رمیمازولام، اسکوپولامین، سدیم اکسیبات، سوفنتانیل، تاپنتادول، تمازپام، تیوپنتال، ترامادل، ترازودون، تریازولام، زولپیدم
تداخلات متوسط:
آسبوتولول، آلاسپریل، آمیکاسین، آنیسیندیون، آتنولول، آزیلسارتان، بنازپریل، بتاکسولول، بیزوپرولول، کاندسارتان، کاپتوپریل، کارتئولول، کارودیلول،سلیپرولول، سیلازاپریل، دیکومارول، انالاپریل، انالاپریلات، اپروسارتان، اسمولول، فوزینوپریل، ایربسارتان، ال-متیلفولات، لابتالول، لووبونولول، لووفلوکساسین، لوومفولات کلسیم، لیزینوپریل، لوزارتان، متیپرانولول، متوپرولول، میفپریستون، موئگزیپریل، نادولول، نبیوولول، نورفلوکساسین، افلوکساسین، المسارتان، اکسپرنولول، پنبوتولول، پریندوپریل، پیندولول، پراکتولول، پرالاترکسات، پروپرانولول، کوئیناپریل، رامیپریل، سوتالول، اسپیراپریل، تلمیسارتان، تیمولول، تراندولاپریل، والسارتان، زوفنوپریل، کاوا(ریشه، عصاره، عصارهی ریشه و خود گیاه)
کاهش اثرات داروها توسط ایبوپروفن/متوکاربامول:
آلیسکایرن، بلاک کنندههای گیرنده آنژیوتانسین II، مهارکنندههای آنزیم تبدیلکننده آنژیوتانسین، بتابلاکرها، اپلرنون، هیدرالازین، ایماتینیب، دیورتیک های لوپ، ماسیمورلین، میفامورتید، دیورتیک های نگهدارنده پتاسیم، پروستاگلاندین ها (چشمی)، سالیسیلات ها، مهارکنندههای اختصاصی باز جذب سروتونین، سینکالید، تیازید و دیورتیک های شبه تیازیدی، پیریدوستیگمین
کاهش اثرات ایبوپروفن/متوکاربامول توسط داروها:
عوامل کمپلکس کننده صفراوی، لوماکافتور و ایواکافتور، سالیسیلات ها
افزایش اثرات داروها توسط ایبوپروفن/متوکاربامول:
مشتقات 5-آمینوسالیسیلیک اسید، داروهای با خاصیت ضد پلاکت، آلیسکایرن، آمینوگلیکوزیدها، آمینولوولینیک اسید (موضعی و سیستمیک)، داروهای ضد انعقاد، آپیکسابان، بمیپارین، مشتقات بیسفسفونات ها، سفالوتین، کلاژناز (سیستمیک)، سیکلوسپورین (سیستمیک)، دابیگاتران اتکسیلات، دفراسیروکس، دئوکسی کولیک اسید، دسموپرسین، دکس ایبوپروفن، دیکلروفنامید، دیگوکسین، دروسپیرنون، ادوکسابان، انوکساپارین، اپلرنون، هالوپریدول، هپارین، ایبریتومومب تیوکستان، لیتیم، متفورمین، متوترکسات، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (اختصاصی COX2)، اوبینوتوزومب، اوماستاکسین، پمترکسد، پورفیمر، دیورتیک های نگهدارنده پتاسیم، پرالاترکسات، کینولون ها، ریواروکسابان، سالیسیلات ها، تاکرولیموس (سیستیمک)، فراوردههای تنوفوویر، داروهای ترومبولیتیک، تولپریسون، اوروکیناز، ونکومایسین، ورتپورفین، آنتاگونیست های ویتامین کا، الکل (اتیل)، آزلاستین (نازال)، بلونانسرین، فرآوردههای حاوی سم بوتولینوم، برکسانولون، بوپرنورفین، داروهای تضعیفکننده CNS، فلونیترازپام، متوتریمپرازین، متیروسین، آگونیست های اپیوئید، اورفنادرین، اکسی کدون، پارالدهید، فرآوردههای نمک اکسیبات، پارالدهید، پیریبدیل، پرامیپکسول، روپینیرول، روتیگوتین، روپگاینترفرون آلفا-2b, سوورکسانت، تالیدومید، زولپیدم
افزایش اثرات ایبوپروفن/متوکاربامول توسط داروها:
آکالابروتینیب، آسهمتاسین، الکل (اتیل)، بلاک کنندههای گیرنده آنژیوتانسین II، مهارکنندههای آنزیم تبدیلکننده آنژیوتانسین، کورتیکواستروئیدها (سیستمیک)، سیکلوسپورین (سیستمیک)، داساتینیب، دکس کتوپروفن، دیکلوفناک (سیستمیک)، امولسیون چربی (برپایه روغن ماهی)، فلبیناک، فلوکتافنین، گلوکزآمین، گیاهان (با خاصیت ضد پلاکت و ضد انعقاد)، ایبروتینیب، اینوترسن، کتورولاک (سیستمیک و نازال)، لیماپروست، دیورتیک های لوپ، مورنیفلومات، مولتی ویتامین/ فلوراید (حاوی ویتامینهای آ، دی، ای)، مولتی ویتامین/ مینرال (حاوی ویتامینهای آ، دی، ای، کا و فولات و آهن)، مولتی ویتامین/ مینرال (حاوی ویتامینهای آ و ای، فاقد آهن)، نفتازون، اسیدهای چرب امگا 3، پلوبیپروفن، پنتوسان پلی سولفات سدیم، پنتوکسی فیلین، فنیل بوتازون، پروبنسید، آنالوگهای پروستاسیکلین، مهارکنندههای اختصاصی باز جذب سروتونین، مهارکنندههای باز جذب نوراپی نفرین/ سروتونین، سدیم فسفات، تالنیفلومات، تنوکسیکام، تیازید و دیورتیک های شبه تیازید، تیپراناویر، تولپریسون، داروهای ضدافسردگی سه حلقهای (آمین نوع سوم)، ویتامین ای (سیستمیک)، وریکونازول، زالتوپروفن، زانوبروتینیب، آلیزاپرید، آزلاستین(نازال)، بریمونیدین (موضعی)، بروموپرید، برومپریدول، کانابیدیول، ماریجوانا (شاهدانه)، کلرمتیازول، کلرفنسین کاربامات، دایمتیندن (موضعی)، داریدورکسانت، دوکسیلامین، درونابینول، دروپریدول، اپریسون، اسکتامین، هیدروکسی زین، گیاه کاوا، کراتوم، لمبورکسانت، لیسورید، لوفکسیدین، منیزیم سولفات، متوتریمپرازین، مینوسیکلین (سیستمیک)، نابیلون، اولوپاتادین(نازال)، اوکسوممازین، پرامپانل، روفینامید، سدیم اکسیبات، تتراهیدروکانابینول، تتراهیدروکانابینول وکانابیدیول، تولپریسون، تریمپرازین، والرین
تداخلات دارویی ترکیب ایبوپروفن و متوکاربامولاین ترکیب به دلیل داشتن دو جزء با اثرات متفاوت، با طیف وسیعی از داروها تداخل دارد که مدیریت آنها برای پیشگیری از عوارض جدی حیاتی است.
تداخل با داروهای ضد انعقاد و ضد پلاکت
- مصرف همزمان ایبوپروفن با داروهای رقیقکننده خون مانند وارفارین، ریواروکسابان و آپیکسابان، یا داروهای ضد پلاکت مانند آسپرین و کلوپیدوگرل، خطر خونریزیهای گوارشی و داخلی را به شدت افزایش میدهد. ایبوپروفن با مهار عملکرد پلاکتها و آسیب به مخاط معده، اثرات این داروها را تشدید میکند.
تداخل با داروهای ضد فشار خون و ادرارآور
- ایبوپروفن میتواند اثرات درمانی داروهای کاهشدهنده فشار خون مانند انالاپریل، لوزارتان و آتنولول را کاهش دهد. همچنین مصرف همزمان با داروهای ادرارآور مانند فوروزماید و هیدروکلروتیازید، علاوه بر کاهش اثر ادرارآوری، خطر آسیب حاد کلیوی را به ویژه در بیماران مسن افزایش میدهد.
تداخل با داروهای مهارکننده سیستم عصبی مرکزی
- متوکاربامول با داروهایی که باعث تضعیف سیستم عصبی میشوند، تداخل جدی دارد. مصرف همزمان با بنزودیازپینها مانند دیازپام و لورازپام، داروهای ضد افسردگی خوابآور، و داروهای مسکن مخدر مانند کدئین و ترامادول، منجر به تقویت شدید اثرات آرامبخشی، خوابآلودگی مفرط و تضعیف تنفسی میشود.
تداخل با داروهای درمان میاستنی گراویس
- متوکاربامول میتواند اثر داروهای مهارکننده آنزیم کولیناستراز مانند پیریدوستیگمین را که در درمان میاستنی گراویس استفاده میشوند، خنثی کند. این تداخل منجر به تشدید ضعف عضلانی در این بیماران میگردد.
تداخل با لیتیوم و متوترکسات
- ایبوپروفن دفع کلیوی لیتیوم و متوترکسات را کاهش داده و منجر به افزایش غلظت سمی این داروها در خون میشود. پزشک باید در صورت مصرف همزمان، سطح خونی این داروها را به دقت پایش کند.
تداخل با غذا و مواد مغذیتداخلات غیردارویی این ترکیب عمدتاً بر جذب و عوارض جانبی تأثیر میگذارند.
تداخل با وعدههای غذایی
- اگرچه غذا ممکن است سرعت جذب ایبوپروفن را کمی کاهش دهد، اما میزان کلی جذب آن تغییر چشمگیری نمیکند. توصیه بالینی این است که برای کاهش عوارض گوارشی و جلوگیری از تحریک معده، این ترکیب همراه با غذا یا شیر مصرف شود.
تداخل با الکل
- مصرف الکل همراه با این ترکیب بسیار خطرناک است. الکل از یک سو با ایبوپروفن تداخل کرده و خطر خونریزی و زخم معده را به شدت بالا میبرد، و از سوی دیگر با متوکاربامول تداخل کرده و باعث سرگیجه شدید، خوابآلودگی خطرناک و از دست دادن تعادل میشود.
تداخل در آزمایشهای تشخیصی و آزمایشگاهیبرخی اجزای این دارو میتوانند باعث تغییر در نتایج آزمایشهای روتین شوند که باید مد نظر پزشک قرار گیرد.
تستهای تشخیص اسید در ادرار
- متوکاربامول میتواند در نتایج آزمایشهای ادراری که برای تشخیص اسید وانیلیلماندلیک یا اسید هیدروکسیایندولاستیک انجام میشوند، تداخل ایجاد کند. این مسئله میتواند منجر به نتایج مثبت یا منفی کاذب در تشخیص برخی تومورهای خاص شود.
تغییر رنگ ادرار و آزمایشهای رنگسنجی
- متابولیتهای متوکاربامول ممکن است باعث تغییر رنگ ادرار به قهوهای، سیاه یا سبز تیره شوند. این پدیده میتواند در آزمایشهایی که بر اساس تغییرات رنگی انجام میگردند (مانند برخی تستهای نواری ادرار) تداخل ایجاد کرده و تفسیر نتیجه را دشوار کند.
آزمایشهای عملکرد کلیه و خون
- ایبوپروفن ممکن است باعث افزایش سطح نیتروژن اوره خون و کراتینین شود که نشاندهنده تاثیر بر عملکرد کلیه است. همچنین ممکن است در برخی بیماران باعث کاهش سطح هموگلوبین و هماتوکریت به دلیل خونریزیهای پنهان گوارشی شود.
آنزیمهای کبدی
- در موارد نادر، هر دو جزء دارو میتوانند باعث افزایش سطح آنزیمهای کبدی شوند. پزشک باید در صورت مصرف طولانیمدت، این شاخصها را پایش کند تا از سمیت کبدی احتمالی جلوگیری شود.
توصیه نهایی برای پزشکان
با توجه به اثرات تضعیفکننده سیستم عصبی توسط متوکاربامول و خطرات گوارشی ایبوپروفن، توصیه میشود در بیماران مسن یا افرادی که الکل مصرف میکنند، از تجویز این ترکیب خودداری شده یا با پایش بسیار دقیق انجام شود.
هشدار ها
هشدارهای جامع و کاربردی بالینی
مدیریت این ترکیب دارویی نیازمند توجه به هشدارهای اختصاصی هر دو جزء دارو است تا از بروز عوارض ناخواسته جلوگیری شود.
هشدارهای قلبی و عروقی
- داروهای ضد التهاب غیرکورتونی مانند ایبوپروفن ممکن است خطر بروز حوادث جدی قلبی عروقی از جمله سکته قلبی و سکته مغزی را افزایش دهند که میتواند کشنده باشد. این خطر ممکن است در اوایل درمان ظاهر شود و با طولانی شدن مدت مصرف افزایش یابد. مصرف این ترکیب در بیمارانی که به تازگی جراحی بایپس قلب انجام دادهاند ممنوع است.
خطرات گوارشی و خونریزی
- ایبوپروفن خطر بروز حوادث شدید گوارشی شامل التهاب، خونریزی، زخم و سوراخ شدن معده یا روده را افزایش میدهد. این عوارض میتوانند در هر زمانی از درمان و بدون علائم هشداردهنده رخ دهند. بیماران مسن و کسانی که سابقه زخم معده دارند در معرض خطر بیشتری هستند.
تضعیف سیستم عصبی مرکزی
- متوکاربامول میتواند باعث ایجاد خوابآلودگی، گیجی و کاهش سطح هوشیاری شود. پزشک باید به بیمار هشدار دهد که از رانندگی یا کار با ماشینآلات سنگین خودداری کند. مصرف همزمان این دارو با الکل یا سایر داروهای سرکوبکننده سیستم عصبی، این اثر را به شدت تقویت میکند.
سمیت کلیوی و احتباس مایعات
- مصرف طولانیمدت ایبوپروفن میتواند منجر به آسیب کلیوی شود. در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی یا فشار خون بالا، این دارو ممکن است باعث احتباس مایعات و ورم شود که وضعیت بیماری زمینهای را بدتر میکند.
مسمومیت و اوردوز با ترکیب ایبوپروفن و متوکاربامولاوردوز با این ترکیب معمولاً ترکیبی از علائم گوارشی شدید و سرکوب سیستم عصبی را نشان میدهد.
علائم بالینی مسمومیت
در مسمومیت با ایبوپروفن، علائم شامل درد شکم، تهوع، استفراغ، اسیدوز متابولیک، نارسایی حاد کلیه و در موارد شدید کما است. مسمومیت با متوکاربامول عمدتاً با تضعیف شدید سیستم عصبی، تهوع، خوابآلودگی مفرط، کاهش فشار خون، تشنج و کما تظاهر مییابد.
پروتکل درمان و اقدامات نجاتبخش
- مدیریت راه هوایی و تنفس: در صورت کاهش سطح هوشیاری، اولین اولویت حفظ راه هوایی و اطمینان از تهویه مناسب ریوی است.
- پاکسازی گوارشی: اگر بیمار در ساعت اول پس از مصرف مراجعه کند، استفاده از زغال فعال برای کاهش جذب داروها توصیه میشود. شستشوی معده در موارد مسمومیتهای بسیار حجیم و در صورت محافظت از راه هوایی در نظر گرفته میشود.
- درمان حمایتی فشار خون: افت فشار خون ناشی از متوکاربامول معمولاً با تجویز مایعات وریدی مدیریت میشود. در صورت لزوم، داروهای منقبضکننده عروق تحت نظارت دقیق استفاده میشوند.
- کنترل تشنج: در صورت بروز تشنج، استفاده از بنزودیازپینهای وریدی مانند دیازپام اولویت درمانی است.
- اصلاح تعادل اسید و باز: در صورت بروز اسیدوز متابولیک ناشی از دوزهای بالای ایبوپروفن، استفاده از بیکربنات سدیم وریدی و پایش آزمایشگاهی گازهای خون ضروری است.
- حمایت کلیوی: پایش دقیق میزان خروجی اادرار و شاخصهای عملکرد کلیه الزامی است. در موارد نارسایی حاد کلیه که با درمانهای حمایتی بهبود نمییابند، ممکن است به همودیالیز نیاز باشد، اگرچه دیالیز تأثیری در خارج کردن متوکاربامول از خون ندارد.
نکات کاربردی برای کادر درمانپزشکان باید توجه داشته باشند که مسمومیت با متوکاربامول میتواند نتایج برخی آزمایشهای ادراری را مختل کرده و رنگ ادرار را به قهوهای یا سبز تیره تغییر دهد که نباید با خونریزی یا نارسایی کلیه اشتباه گرفته شود. همچنین، به دلیل نیمهعمر کوتاه هر دو دارو، اکثر بیماران در صورت دریافت درمانهای حمایتی مناسب در ۲۴ ساعت اول، بهبودی کامل مییابند.
توصیه های دارویی
توصیههای دارویی مخصوص پزشک
مدیریت این ترکیب دارویی مستلزم ارزیابی دقیق ریسک فاکتورهای بیمار، بهویژه در سیستمهای گوارشی و قلبی است.
پایش خطرات قلبی و عروقی
- پزشک باید پیش از تجویز، سابقه بیماریهای قلبی، فشار خون بالا و سکته را در بیمار بررسی کند. داروهای ضد التهاب غیرکورتونی مانند ایبوپروفن خطر حوادث ترومبوتیک قلبی را افزایش میدهند. توصیه میشود کمترین دوز موثر در کوتاهترین زمان ممکن تجویز شود. همچنین، پایش فشار خون در طول درمان الزامی است زیرا این دارو میتواند اثر داروهای کاهنده فشار خون را ضعیف کند.
ارزیابی سلامت گوارش و کلیه
- با توجه به اثرات ایبوپروفن بر مخاط معده، در بیماران با سابقه زخم یا خونریزی گوارشی باید احتیاط کامل رعایت شود و در صورت نیاز، داروهای محافظ معده همزمان تجویز گردد. همچنین، پایش عملکرد کلیه در بیماران مسن، مبتلایان به نارسایی قلبی یا کسانی که داروهای ادرارآور مصرف میکنند، برای پیشگیری از نارسایی حاد کلیوی ضروری است.
مدیریت اثرات سیستم عصبی مرکزی
- متوکاربامول باعث تضعیف سیستم عصبی میشود. پزشک باید در صورت تجویز همزمان سایر داروهای آرامبخش یا مسکنهای مخدر، احتمال بروز تضعیف تنفسی و خوابآلودگی شدید را مد نظر قرار داده و دوزها را تعدیل کند. همچنین در بیماران مبتلا به ضعف عضلانی شدید مانند میاستنی گراویس، این دارو باید با احتیاط فراوان یا به عنوان آخرین گزینه مصرف شود.
پایش واکنشهای حساسیتی
- پزشک باید نسبت به بروز واکنشهای شدید پوستی یا حملات آسمی حساس باشد، بهویژه در بیمارانی که به آسپرین حساسیت دارند. در صورت مشاهده هرگونه ضایعه پوستی یا تنگی نفس، درمان باید بلافاصله قطع گردد.
توصیههای دارویی بیمارآموزش صحیح به بیمار درباره نحوه مصرف و علائم هشداردهنده، کلید اصلی ایمنی در درمان با این ترکیب است.
نحوه مصرف برای کاهش عوارض گوارشی
- به بیمار آموزش دهید که این دارو را حتماً همراه با غذا یا یک لیوان پر از شیر مصرف کند. این کار باعث کاهش تحریک مستقیم معده و پیشگیری از سوءهاضمه و دردهای شکمی میشود. بیمار باید از دراز کشیدن تا پانزده الی سی دقیقه پس از مصرف دارو خودداری کند.
هشدار درباره هوشیاری و فعالیتهای خطرناک
- به دلیل اثرات شلکننده عضلانی و آرامبخشی متوکاربامول، به بیمار اکیداً توصیه کنید که پس از مصرف دارو از رانندگی، کار با دستگاههای برش یا هر فعالیتی که نیاز به هوشیاری کامل دارد خودداری کند. احساس سرگیجه و خوابآلودگی در ابتدای درمان بسیار شایع است.
پرهیز مطلق از مصرف الکل
- بیمار باید بداند که مصرف همزمان الکل با این دارو خطرناک است. الکل هم احتمال خونریزی معده ناشی از ایبوپروفن را بالا میبرد و هم اثر آرامبخشی متوکاربامول را به شکلی خطرناک تقویت میکند که میتواند منجر به از دست دادن تعادل یا مشکلات تنفسی شود.
آگاهی از تغییرات رنگ ادرار
- برای جلوگیری از اضطراب بیمار، به او اطلاع دهید که متوکاربامول ممکن است رنگ ادرار را به قهوهای، سیاه یا سبز تیره تغییر دهد. این یک اثر جانبی بیخطر و ناشی از دفع متابولیتهای دارو است و پس از قطع مصرف برطرف میشود.
علائم هشدار برای قطع فوری دارو
بیمار باید در صورت مشاهده موارد زیر، مصرف دارو را قطع کرده و فوراً به پزشک مراجعه کند:
- مدفوع سیاه یا قیری رنگ و استفراغ خونی
- تنگی نفس یا ورم غیرطبیعی مچ پا و ساق پا
- زردی پوست یا چشمها
- بثورات پوستی شدید یا خارش غیرطبیعی
- تاری دید یا دو بینی
نکات نهایی برای کادر درمان
پزشکان باید بر این نکته تاکید کنند که این دارو تنها برای تسکین علامتی دردهای حاد است و نباید برای دردهای مزمن طولانیمدت استفاده شود. تکمیل دوره درمان طبق دستور پزشک الزامی است، اما در صورت بهبود سریع اسپاسم عضلانی، میتوان دوز را با مشورت پزشک کاهش داد.