این ترکیب دارویی با استفاده از دو مکانیسم مکمل (مهار ساخت کلسترول در کبد توسط استاتین و مهار جذب کلسترول در روده توسط ازتیمایب) اثرات همافزایی قدرتمندی در کاهش سطح چربی خون ایجاد میکند.
موارد مصرف تایید شده و کاربردهای بالینیترکیب آتورواستاتین و ازتیمایب برای مدیریت شرایط زیر توسط سازمانهای نظارتی بینالمللی تایید شده است:
۱. هایپرکلسترولمی اولیه (خانوادگی و غیرخانوادگی)
- این دارو به عنوان درمان کمکی در کنار رژیم غذایی برای کاهش سطح بالای کلسترول کل، کلسترول بد (الدیال)، آپولیپوپروتئین ب و تریگلیسرید استفاده میشود.
- توضیح بالینی: این ترکیب برای بیمارانی که با حداکثر دوز تحمل شده استاتین به تنهایی به هدف درمانی الدیال نرسیدهاند، انتخاب اول است. استفاده از این ترکیب میتواند سطح الدیال را تا ۱۵ الی ۲۰ درصد بیشتر از مصرف استاتین به تنهایی کاهش دهد.
۲. پیشگیری ثانویه از حوادث قلبی و عروقی
- در بیماران مبتلا به بیماری کرونر قلب یا سابقه سکته قلبی، برای کاهش خطر مرگومیر ناشی از بیماریهای قلبی، سکته مغزی و نیاز به جراحیهای بازسازی عروق تجویز میشود.
- توضیح بالینی: مطالعات بزرگی مانند مطالعه ایمپروویت ثابت کردهاند که افزودن ازتیمایب به استاتین در بیماران پس از سندرم حاد کرونری، پیامدهای قلبی را به طور معناداری بهبود میبخشد. پزشکان باید این ترکیب را در بیماران با خطر بسیار بالا که نیاز به کاهش شدید الدیال (زیر ۵۵ میلیگرم در دسیلیتر) دارند، مد نظر قرار دهند.
۳. هایپرلیپیدمی مختلط
- در بیمارانی که همزمان دارای سطح بالای کلسترول و تریگلیسرید هستند، این ترکیب به تعادل پروفایل لیپیدی کمک میکند.
- توضیح بالینی: آتورواستاتین با دوز بالا در این ترکیب به ویژه برای کاهش تریگلیسرید موثر است، در حالی که ازتیمایب جذب کلسترول غذایی و صفراوی را مهار میکند.
موارد مصرف خارج برچسب و کاربردهای بالینی نوظهوردر برخی شرایط بالینی، این ترکیب بر اساس شواهد تحقیقاتی جدید و برای گروههای خاصی از بیماران تجویز میشود:
۱. کاهش خطر عروقی در بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیوی
- استفاده از ترکیب استاتین و ازتیمایب در بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن کلیوی (به ویژه مراحل پیش از دیالیز) برای کاهش حوادث آترواسکلروتیک.
- توضیح بالینی: بر اساس مطالعه شارپ، این ترکیب در کاهش حوادث قلبی در بیماران کلیوی که به تنهایی با استاتین درمان نمیشوند یا محدودیت دوز دارند، اثربخشی بالایی نشان داده است.
۲. رگرسیون یا عقبنشینی پلاکهای آترواسکلروز
- تجویز دوزهای بالای این ترکیب برای بیمارانی که دارای پلاکهای ناپایدار در عروق کرونر یا کاروتید هستند.
- توضیح بالینی: شواهد تصویربرداری نشان میدهد که کاهش بسیار شدید الدیال به واسطه این ترکیب دوگانه میتواند منجر به تثبیت یا حتی کوچک شدن پلاکهای چربی در دیواره عروق شود.
۳. استئاتوز کبدی غیرالکلی (کبد چرب)
- به عنوان یک درمان مکمل در بیماران مبتلا به کبد چرب که دارای چربی خون بالا هستند.
- توضیح بالینی: اگرچه درمان اصلی کبد چرب تغییر سبک زندگی است، اما برخی مطالعات نشان میدهند که اثرات ضدالتهابی آتورواستاتین همراه با مهار جذب چربی توسط ازتیمایب میتواند به کاهش التهاب کبد و بهبود سطح آنزیمهای کبدی کمک کند.
نکات کلیدی برای مدیریت بالینی توسط پزشک - پایش آنزیمهای کبدی: پزشک باید سطح آنزیمهای کبدی را پیش از شروع درمان اندازهگیری کند. در صورت بروز علائم بالینی آسیب کبدی، آزمایشها باید تکرار شوند.
- ارزیابی عضلانی: بروز دردهای عضلانی یا ضعف غیرقابل توجیه باید جدی گرفته شود. خطر بروز آسیب عضلانی (میوپاتی) در دوزهای بالای آتورواستاتین وجود دارد، هرچند افزودن ازتیمایب خطر میوپاتی را نسبت به خود استاتین به طور معناداری افزایش نمیدهد.
- عدم تحمل استاتین: برای بیمارانی که قادر به تحمل دوزهای بالای استاتین نیستند، استفاده از دوز پایین آتورواستاتین در ترکیب با ازتیمایب یک استراتژی هوشمندانه برای رسیدن به اهداف درمانی بدون ایجاد عوارض جانبی است.